50 Soal TKA Bahasa Jawa Kelas 9 Semester 1 Beserta Jawaban

Posted on

Kumpulan Soal Tes Kemampuan Akademik (TKA) Bahasa Jawa Kelas 9 SMP Semester 1 Tahun 2025

Berikut ini adalah kumpulan soal Tes Kemampuan Akademik (TKA) Bahasa Jawa untuk siswa kelas 9 SMP semester 1 tahun 2025 sesuai dengan Kurikulum Merdeka. Soal-soal ini mencakup berbagai materi seperti pemahaman wacana, paragraf, dongeng pewayangan Ramayana, jenis-jenis wayang, tembang macapat, unggah-ungguh basa, dan cangkriman. Setiap soal dilengkapi dengan kunci jawaban lengkap yang bisa digunakan sebagai bahan belajar mandiri di rumah.

Soal-soal Pemahaman Wacana dan Paragraf

  1. Supaya bias mangerteni surasane wacan kang diwaca, nalika maca kudu nggatekake bab kang wigati, kejaba….
  2. A. Maca nganti rampung
  3. B. Nyanthet bab kang wigati
  4. C. Goleki ukara kang ngemu surasa
  5. D. Goleki ukara baku kang ana saben paragraph

  6. Paragrap kang ukara pokoke ana ing ngarep lan ukara candhake yaiuku kasebut ukara penjelas. Paragraph kasebut diarani….

  7. A. paragrag deduktif
  8. B. paragrap induktif
  9. C. paragrap ineratif
  10. D. paragrap repetitif

  11. Paragrap kang ukara pokoke ana ing pungkasaning paragraph diarani ….

  12. A. paragrag deskriptif
  13. B. paragrap induktif
  14. C. paragrap ineratif
  15. D. paragrap repetitif

  16. Paragrap kang ukara pokoke ana ing sakabehing perangan paragraph diarani ….

  17. A. paragrag deskriptif
  18. B. paragrap induktif
  19. C. paragrap ineratif
  20. D. paragrap repetitif

Soal-soal Pewayangan Ramayana

  1. Garwane Dewi Shinta asmane ….
  2. A. Dasamuka
  3. B. Laksmana
  4. C. Indrajit
  5. D. Ramawijaya

  6. Aji aji ancasona kuwi gamane ….

  7. A. Ramawijaya
  8. B. Indrajit
  9. C. Dasamuka
  10. D. Laksmana

  11. Laksmana iku satria ing ….

  12. A. Pancawati
  13. B. Girikastuba
  14. C. Kendhalisada
  15. D. Alengka

  16. Dasanamane Semar Sukma yaiku ….

  17. A. Ismaya
  18. B. Purbaya
  19. C. Yudhistira
  20. D. Bayu Suta

  21. Dasanamane Dasamuka yaiku….

  22. A. Rahwana, Wisraputra, Sukesiputra, Dasawanda
  23. B. Widagda, Sumitratmaja
  24. C. Anjani Putra, Bayudara, Kapiwara
  25. D. Megananda

  26. Sipate Ramawijaya yaiku ….

    • A. Setya marang garwa, temen, prasaja, sabar
    • B. Santosa ing tekad, kendel, jujur
    • C. Sumongah sesongaran, , wengis, kejem, lan licik
    • D. Bela kautaman, belani tumindak leres

Soal-soal Dongeng dan Pemahaman Wacana

Wacanen kang premati (kanggo pitakon nomer 11 – 13)!
Ing tengahing samodra ana buta arane Wil Kathaksini, pagaweyane njaga praja Ngalengka. Kasektene bisa nyerot apa wae mlebu wadhuke. Wil Kathaksini ngerti ing dirgantara katon kethap-kethip putih memplak. Amarga cubriya kang katon nuli kaserot mlebu wadhuke. Anoman kaserot mlebu ing wadhuke Wil Kathaksini. Ing jero wadhuk Anoman polah ora karuwan, mula banjur diuntahake. Dadi perang rame Anoman mungsuh Wil Kathaksini. Wekasane Wil Kathaksini tanpa daya mungsuh Anoman. Anoman sigra mbacutake lakune

  1. Bakuning rembug paragraf ing ndhuwur yaiku….
  2. A. Wil Kathaksini pagaweyane njaga Ngalengka.
  3. B. Perange Wil Kathaksini mungsuh karo Anoman.
  4. C. Wil Kathaksini ngerti Anoman ing dirgantara
  5. D. Wil Kathaksini sekti bisa nyerot ing wadhuk.

  6. Kasektene bisa nyerot apa wae mlebu wadhuke, wadhuk tegese ….

  7. A. blumbang
  8. B. tandhon
  9. C. weteng
  10. D. sendhang

  11. Wil Kathaksini ngerti ing dirgantara katon kethap-kethip putih memplak.

  12. A. dirgantara
  13. B. samodra
  14. C. dhandhaka
  15. D. Ngalengka

Soal-soal Cangkriman dan Tembang Macapat

  1. Sing ngemu cangkriman wancahan yaiku ….
  2. A. Sega sakepel dirubung tinggi
  3. B. Pitik walik saba meja
  4. C. Wit adhikih woh adhakah
  5. D. Wiwa wite lesbodhonge.

  6. Sing dudu cangkriman yaiku ….

  7. A. Ana bakul dhawet dikeroki
  8. B. Ana bakul krambil dikepruki
  9. C. Ana bakul pitik ditaleni
  10. D. Ana bakul mbako diambungi

Asmaradana Sun lali lali tan lali, sun lelipur saya brangta, gembili gung wohing tawang, gedebugan wak ing tawang, jenang gamping reca kayu, dalenjet nggoleki ndika.

  1. Cangkriman ing tembang dhuwur yaiku
  2. A. sun lali lali tan lali
  3. B. sun lelipur saya brangta
  4. C. gembili gung wohing tawang
  5. D. gedebugan wak ing tawang

  6. Jenang gamping reca kayu. Batangane cangkriman iki ….

  7. A. injet, golekan
  8. B. dalenjet nggoleki dina
  9. C. pujet, golekan
  10. D. mijet, nggoleki

  11. Jangan gori nganti judheg nggonku mikir. Cangkriman iki batangane ….

  12. A. pikir
  13. B. mikir
  14. C. judheg
  15. D. gudheg

  16. Ngasah arit, nganti landhep. Parikan iki isine ….

  17. A. Dadi siswa kudu wasis
  18. B. Dadi murid kudu wasis
  19. C. Dadi murid kudu pinter
  20. D. Dadi murid kudu sregep

  21. Wajik klethik gula Jawa

  22. A. luwih seneng, sing prasaja
  23. B. luwih becik, sing prasaja
  24. C. prasaja iku, luwih becik
  25. D. becik banget, sing prasaja

Soal-soal Serat dan Wayang

  1. Ramayana utawa lelakune sang Rama, iku salah sijining caritas aka tlatah…
  2. A. Indonesia
  3. B. Jawa
  4. C. India
  5. D. Cina

  6. Ramayana yaiku serat kagem tiyang ingang ngrasuk agama ….

  7. A. Siwa
  8. B. Hindhu
  9. C. Budha
  10. D. Islam

  11. Serat Mahabharata dipun anggit dening….

  12. A. Resi Wahana
  13. B. Empu Sedhah
  14. C. Walmiki
  15. D. Resi Karna

  16. Serat Mahabharata menika serat ingkang wosipun nyariosaken lampahan trah kuru nalika rebutan negara….

  17. A. Ayodya
  18. B. Astinapura
  19. C. Pancawati
  20. D. Ngalengka

  21. Wayangkang digawe saka kayu lan diklambeni kayata manungsa diarani….

  22. A. Wayang Purwa
  23. B. Wayang Krucil
  24. C. Wayang Golek
  25. D. Wayang Beber

  26. Wayang kang digawe saka kayu, kang wujude pada karo wayang kulit diarani….

  27. A. Wayang Purwa
  28. B. Wayang Krucil
  29. C. Wayang Golek
  30. D. Wayang Beber

  31. Wayang kang digawe saka kain utawa kulit lembu kang kang awujud lembaran diarani….

  32. A. Wayang Golek
  33. B. Wayang Beber
  34. C. Wayang Krucil
  35. D. Wayang Gedog

  36. Wosipun leluhure Dasamuka, lairipun Dasamuka saha anggenipun clunthangan menika gancaranipun….

  37. A. Adiparwa
  38. B. Santikaparwa
  39. C. Gadaparwa
  40. D. Uttarakandha

  41. Wayang kang digawe saka kulit lembu diarani….

  42. A. Wayang Purwa
  43. B. Wayang Krucil
  44. C. Wayang Golek
  45. D. Wayang beber

  46. Wayang kang digawe kurang luwih tahu 1400-an lan wujude padha karo wayang kulit diarani ….

  47. A. Wayang Golek
  48. B. Wayang Beber
  49. C. Wayang Krucil
  50. D. Wayang Gedog

Soal-soal Tembang Macapat

Tembang macapat (kanggo pitakon nomer 31 – 36)
Pamedhare wasitaning ati, cumanthaka aniru pujangga, dahat mudha ing batine, nanging kedah ginunggung, datan wruh yen akeh ngesemi, ameksa angrumpaka, basa kang kalantur, tutur kang katula-tula, tinalaten rinuruh kalawan ririh, mrih padhanging sasmita.

  1. Cakepan ing dhuwur diarani tembang macapat ….
  2. A. Dhandhanggula
  3. B. Pangkur
  4. C. Sinom
  5. D. Mijil

  6. Pitutur luhur kang dumunung ing tembang dhuwur yaiku ….

  7. A. Aja gumedhe, aja bungah yen dialem, aja susah yen dicacad lan tansah andhap asor
  8. B. Bungah menawa dialem, tansah gumedhe atine susah yen dicacad pinter ngrumpaka.
  9. C. Nirua pujanga supaya diarani wong pinter lan akeh wong sing seneng
  10. D. Nirua pujangga supaya akeh wong kang ngesem lan pinter ngrumpaka.

  11. Pamedhare wasitaning ati. Tembung wasita tegese kaya ing ngisor iki, kajaba ….

  12. A. pitutur
  13. B. piwulang
  14. C. wewarah
  15. D. perintah

  16. Cumanthaka aniru pujangga, tegese ….

  17. A. kumawani niru pujangga
  18. B. sengaja niru pujangga
  19. C. pantes niru pujangga
  20. D. becik niru pujangga

  21. Dahat mudha ing batine, tegese ….

  22. A. enom banget wis pinter
  23. B. pinter banget ing batine
  24. C. bodho banget ing batine
  25. D. sabar banget ing batine

  26. Datan wruh yen akeh ngesemi tegese ….

  27. A. padha ngerti yen akeh gawe bungah
  28. B. padha ngerti yen akeh gawe isin
  29. C. ora ngerti yen akeh kang ngece
  30. D. ora ngerti yen akeh kang bungah

Soal-soal Unggah-ungguh Basa

  1. Mrih padhanging sasmita tegese ….
  2. A. supaya dadi cetha ngalamate (pratandhane
  3. B. supaya ditlateni kanthi awan bengi
  4. C. supaya ora cetha ngalamate (pratandhane)
  5. D. supaya dadi cetha sapa wong- wongane

  6. “Sasmitaning ngaurip puniki, mapan ewuh yen nora weruha, ”
    Tembung ewuh ing gatra iki bisa ditegesi ribet ing ….

  7. A. pangrasa
  8. B. panyawang
  9. C. pangrungu
  10. D. panggrayang

  11. Guru wilangan lan guru lagune tembang macapat Dhandhanggula gatra pungkasan yaiku ….

  12. A. 6 a
  13. B. 7 a
  14. C. 10 a
  15. D. 12 a

  16. Piwulang luhur kang kepengin diaturake pengarang ing sajroning crita diarani .…

  17. A. tema
  18. B. amanat
  19. C. latar
  20. D. alur

  21. Bapak : “Nur, ibumu wis mulih?” Nurni : “Wis, saiki lagi turu.”
    Wangsulane Nurni ora bener unggah-ungguh basane, kang bener yaiku ….

  22. A. Sampun, sapunika nembe turu
  23. B. Sampun, sapunika lagi sare
  24. C. Sampun, sapunika saweg tilem.
  25. D. Sampun, sapunika nembe sare.

  26. Pakdhe menika kula …. Bapak …. sedhahan”. Tembung kang trep kanggo ngisi ceceg-ceceg yaiku ….

  27. A. dikengken – marigaken
  28. B. dipunutus – ngaturaken
  29. C. dipundhawuhi – menehaken
  30. D. dipunkengken – nyaosaken

  31. Simbah lagi mangan, mula durung lunga. Ukara iku yen diowahi dadi basa ngoko alus ….

  32. A. Simbah nembe dhahar, mula dereng tindak.
  33. B. Simbah lagi nedha, mula durung kesah.
  34. C. Simbah nembe nedha, mula durung kesah.
  35. D. Simbah lagi dhahar, mula durung tindak.

  36. Ibu…. oleh-oleh budhe.
    Tembung kang trep kanggo ngganepi ukara ing dhuwur yaiku ….

  37. A. menehi
  38. B. nyaosi
  39. C. nyukani
  40. D. maringi

  41. Bu Lurah kesah dhateng kabupaten numpak becak.
    Ukara menika unggah-ungguhipun basa ingkang leres ….

  42. A. Bu Lurah tindak dhateng kabupaten numpak becak
  43. B. Bu Lurah tindak dhateng kabupaten nitih becak
  44. C. Bu Lurah tindak menyang kabupaten nitih becak
  45. D. Bu Lurah kesah menyang kabupaten numpak becak

  46. Nalika reresik tangan sing paling becik ditindakake nganggo sabun ing ….

  47. A. banyu mili
  48. B. banyu cidhuk
  49. C. banyu ember
  50. D. banyu anget

Soal-soal Cerita Pewayangan dan Pemahaman Wacana

Wacanen kang premati (kanggo pitakon nomer 47 – 54)
Nuju ari pasewakan Prabu Ramawijaya lenggah siniwaka kaadhep ingkang rayi Raden Laksmana Widagda, Narpati Sugriwa, lan sawetara bala wanara. Kang rinembug murcane Dewi Sinta. Miturut palapurane Jatayu, Dewi Sinta kadhustha dening Prabu Dasamuka, raja yaksa ing Negara Ngalengka. Narpati Sugriwa kagungan atur becike nglurug perang ngrebut Dewi Sinta. Raden Laksmana darbe panemu, becike ditakyinake dhisik apa bener Dewi Sinta dumunung ing Ngalengka. Prabu Ramawijaya nyarujuki apa kang dadi ature Raden Laskmana.

Prabu Rama milih Kapi Anoman kang kinarya dutane. Prabu Rama nuli paring sesupe sotya ludira minangka tandha yen Anoman dutaning sang nata. Yen nyata Dewi Sinta ing Ngalengka, Anoman kadhawuhan matur yen Prabu Rama tansah raharja lan Prabu Rama bakal ngrebut Dewi Sinta saka Prabu Dasamuka.

  1. Pethikan crita wayang Ramayana ing dhuwur kajupuk saka crita lakon ….
  2. A. Anoman Obong
  3. B. Anoman Duta
  4. C. Sinta kadhusta
  5. D. Rama lan Sinta

  6. Kang rinembug ing pasewakan yaiku ….

  7. A. palapurane Resi Jatayu
  8. B. ature Narpati Sugriwa
  9. C. panemune Raden Laksmana
  10. D. ilange Dewi Sinta

  11. Inti sarine paragraf siji yaiku ….

  12. A. Jatayu atur palapuran manawa kang ndhusta Dewi Sinta yaiku Prabu Dasamuka
  13. B. Prabu Ramawijaya kaadhep dening Raden Laksmana Widagda, Narpti Sugriwa, lan sawetara bala wanara.
  14. C. Prabu Ramawijaya nyarujuki supaya ditakyinake dhisik apa bener Dewi Sinta dumunung ing Ngalengka.
  15. D. Dewi Sinta kadhustha dening Prabu Dasamuka, raja yaksa ing negara Ngalengka.

  16. Andharan ing ngisor iki kang jumbuh karo isine wacan ing dhuwur yaiku ….

  17. A. Anoman diutus merangi raja yaksa Negara Ngalengka.
  18. B. Anoman diutus nakyinake kaanane Dewi Sinta.
  19. C. Anoman diutus ngrangket wadya bala raseksa.
  20. D. Prabu Rama milih Kapi Anoman minangka senopati.

Kunci Jawaban

  1. C
  2. A
  3. B
  4. A
  5. D
  6. C
  7. B
  8. A
  9. A
  10. D
  11. B
  12. C
  13. A
  14. D
  15. D
  16. C
  17. A
  18. D
  19. D
  20. B
  21. C
  22. A
  23. A
  24. B
  25. C
  26. B
  27. B
  28. D
  29. A
  30. D
  31. A
  32. A
  33. D
  34. A
  35. C
  36. C
  37. A
  38. B
  39. B
  40. A
  41. D
  42. B
  43. D
  44. B
  45. B
  46. A
  47. B
  48. D
  49. A
  50. B




















Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *